SOL OTIZ JASIÑDASIÑ…

0 173

Tarïhtıñ tereñine üñilsek, bastan keşken qasirettiñ biri 1979-1989 jıldar aralığında Keñes odağınıñ jawıngerleri qatısqan Awğanstan soğısı dep aytsaq, qatelespeymiz. Öytkeni, sol kezdegi Kompartïyanıñ twısqan elge ïnternacïonaldıq kömek retinde qaralğan bul şeşimi qanşama ata-ananı balasınan, jardı jubayınan, säbïdi äkesinen ayırdı.

Biz de sol Awğanstan soğısı­nıñ zardabın şekken otba­sı­­nıñ birimiz. Aşı­ğın ayt­qan­da, meniñ twğan bawı­rım, äskerï uşqış Saylaw Qasenov äskerï buyrıqtı orındaw barısında qaza taptı. Mï-8 vertoletimen quldïlap kele jatıp, bïik tawdıñ qïyasında mäñgilikke köz jumdı. Özimizdiñ awılımız «Qaraeginge «ïnternacïonaldıq borışın ötew jolında habar-oşarsız ketti» degen qaralı habar da kelgen. Tek arada tört jarım ay ötkennen keyin, taw basındağı qar erigen kezde denesi tabılıp, twğan awılına jetkizilip, saltımızğa say jerlendi. Bul oqïğa tek twğan-twıs­qandarımızdı ğana emes, bükil awıl-aymaqtıñ qasiretine aynalğanday bolğan edi. Allanıñ jazğanına könbey qayda baramız, jastayınan äwege quştar bolıp, uşqış bolamın dep ösken bawırımızdan osılayşa ayırılıp qala bergenbiz.

Sol 1980 jıldan beri qanşama waqıt ötse de, bawırımızdıñ beynesi esimizden ketpeydi. Awılda jıl sayın Qorğaljın awdanı mektepteri arasında jawınger-ïnternacïonalïst Saylaw Qasenovtı eske tüsirwge arnalğan äskerï-patrïottıq şara ötip turadı.

Al bïılğı jazda öte mañızdı oqïğa boldı. Awıl basşısı, Say­lawdıñ inisi Marat Qasenovtıñ köp jıl­dardan bergi arman-maqsatı orın­daldı. «Qaraegin» awılınıñ orta­lığında Saylaw Qasenov rwhına arnalğan memorïal-eskertkiş aşıldı. Qorğaljın awdanınıñ äkimi Qayır Rıskeldïnov pen awıl basşısı, Saylawdıñ inisi Marat Qasenov saltanattı jağdayda es­kertkiş lentasın qïdı. Osı şarağa arnayı kelgen Parlament depwtatı, jawınger-aqın Baqıtbek Smağul köpşilikti eskertkiştiñ aşılwımen quttıqtap, öleñ oqıp berdi. Sonımen qatar Saylawdıñ ustazı Mïhaïl Savel'ev, kwrstas dosı Qajıken Jakïn, osı awıldan Awğanstan soğısına qatısıp qaytqan, büginde Astana qalasında turıp jatqan Sembek Qabïev jer­lesteriniñ erlikpen örilgen ömi­­ri jayında eske aldı. Awıl aqı­nı Bö­le­gen Tınıbekov arnaw jı­rın şırqasa, Qazaqstannıñ eñbek siñir­gen är­tisi, änşi Marat Omarov jï­nal­ğan qawım­dı äsem änimen tänti etti. Awıl mektebiniñ önerpaz­­da­rı da aytwlı şaradan tıs qalma­dı. Eskert­kiştiñ saltanattı aşılwınan keyin arnayı as berildi. Awdan ïmamı Äwbäkir qajı duğa bağıştadı.

…Tarïh betin aqtarsaq, keşe, yağnï, 25 jeltoqsan Keñes äskeriniñ Awğanstanğa kirgen küni eken. Demek, talay qırşın jastıñ ömirin qïğan soğıstıñ bastalğanına da 33 bolıp qalıptı.

Endigi, meniñ aytpağım, bügingi tañdağı urpağımız soğıs degendi bilmey-aq qoysın. Elimiz aman, jurtımız tınış bolğay.
«Öli rïza bolmay, tiri bayımay­dı» degen qanattı sözdi eske ala otı­rıp, Awğanstanda ïnternacïo­nal­­dıq borışın ötew barısın­da qa­za bol­ğan bawı­rım Say­law Qase­­nov­tıñ rwhı­na arnap eskert­kiş kö­­ter­­gen, jıl sayın eske alw şa­ra­­­ların uyımdastırıp jür­gen ağayın­­­darıma, el azamattarına ül­ken rï­­za­­şı­­lığımdı bil­dirgim keledi.

Osı şağın ğana maqalamdı twğan inime arnalğan mına bir öleñ şwma­ğımen ayaqtağım keledi:

Jan bawırım, qasımdasıñ,
Sol otız jasıñdasıñ…
Joqtatpaymız biz seni,
Umıtpaydı el seni!

Balken QASENOVA

Pikir jazw

Poçtañız jarïyalanbaydı

fifteen − one =