Densawlıq twrïzmi qaytse damïdı?

0 154

Estwiñiz bolsa, twrïzmniñ munday da türi bar. Qarapayım anıqtaması «sawıqtırw maqsatındağı sayahat» degenge sayadı.
Qazir, qaltalı qazaqstandıqtardıñ şetelge şığıp emdelwi bılay tursın, qursağındağı säbïin şekara asıp bosanwdı sän sanaytındarı köbeyip ketti.

Jasıratını joq, şeteldik emdew klïnïkalarınıñ jağdayı da, jarnaması da jaqsı jolğa qoyılğan.
Mäselen, bizdegilerdi magnïttey tartatın Malayzïya, Sïngapwr elderiniñ densawlıq saqtaw salası Azïya awmağınıñ eñ üzdik jüyesi retinde tanımal. Sïngapwr medïcïnası joğarı sapalı qızmet, bilikti maman, üzdik tehnologïyası jöninen alpawıt elderdiñ özinen asıp tüsedi. Munda emdelwdiñ qunı da qoljetimdi. Naqtıraq aytsaq, AQŞ pen Germanïya- da emdelwden 40 payızğa, Ulıbrïtanïyada emdelwden 60 payızğa arzan.
Onsız da twrïsteri tınbay ağılıp jatatın Koreya, Türkïya, Tayland elderi de büginde medïcïnalıq twrïzmdi damıtwğa barınşa küşin salwda. Öytkeni, twrïst demalğanı üşin bir, em-domı üşin eki tölep, nätïjesinde memleket qazınası qırwar qarjımen tolığıp otır.
Jalpı, densawlıq twrïzmin damıtwğa bizdiñ de talasımız bar.
Älbette, munday qızmetti körsetw üşin aldımen, mañdayaldı medïcïna ortalığı bolwı qajet.
Bul jağınan kelgende qw şöppen awız sürtetindey halde emespiz.
Astana qalasınıñ medïcïnalıq klasterine kiretin klïnïkalar jabdıqtalwı jağınan älemdik deñgeydegi joğarı talaptarğa jawap beredi. Mäselen, Respwblïkalıq neyrohïrwrgïya ortalığı bükil Orta Azïyadağı birden-bir ortalıq bolıp esepteledi. Al, dïagnostïkalıq ortalıqta ornatılğan apparattar arqılı qaterli isikti bastapqı satısında-aq anıqtawğa mümkindik bar. Klaster quramındağı ärbir klïnïkada qoldanılatın osı tektes tehnologïyalardıñ arqasında burın tek şetelderde jasalatın kürdeli operacïyalardı qazaqstandıq därigerler jasay alatın künge jetti.
Statïstïkalıq sandarğa sensek, Qazaqstannıñ jalpı densawlıq saqtaw jüyesi eşkimnen kem emes.
2005 jıldan bügingi künge deyin medïcïnanı tehnologïyamen jabdıqtaw jağı 2,5 esege jaqsarğan.
2004 jılmen salıstırğanda, densawlıq salasına bölinip jatqan qarjı tört esege ulğayğan.
Densawlıq saqtaw salasın damıtwğa bağıttalğan memlekettik bağdarlama ayasında soñğı besjıldıqta 400 medïcïnalıq nısan boy köterip, tört mıñğa jwıq mekeme kürdeli jöndewden ötken.
Söyte tura, dertine dawa izdep, şetel aswşılar legi tolastar emes. Nege?
Qırwar qarjı kim üşin quyılıp jatır?
Osı orayda Astanadağı zamanawï ozıq tehnologïyalarmen qarwlanğan, örkenïet talaptarına say sapalı qızmet körsetwge qawqarlı klaster arqılı elordanı densawlıq twrïzminiñ ortalığına aynaldırwğa tolıq mümkindik bar ekenin ayta ketken jön.
Jalpı, Astana twrïsterden kende emes. Olardıñ sanı jıl ötken sayın artıp keledi. Mäselen, 2010 jılı Astanağa kelgen twrïster sanı 464403 adamdı qurasa, 2011 jıldıñ qorıtındısı boyınşa, bul körsetkiş 560923 adamğa jetken. Alayda olardıñ jartısınan köbi, yağnï 76,2 payızı iskerlik maqsatpen kelipti. Tek 21,2 payızı ğana demalw, emdelw maqsatımen taban tiregen. Bul, az, ärïne. Endigi mindet osı soñğı maqsattağı toptıñ üles salmağın arttırw bolmaq.
Öytkeni, Astananı odan äri damıtw jayındağı bïılğı jïında Nursultan Nazarbaev «Astana jaqın waqıtta medïcïnalıq twrïzm ortalığına aynaldırw tïis» dep jawaptı jandarğa naqtı tapsırma jüktedi.

Şınar DOSAN

Pikir jazw

Poçtañız jarïyalanbaydı

18 − seventeen =