APTA SAWALI

0 93

KREDÏTOMANÏYA QANDAY KESEL?

Aqsımbat TÖLEWHANOVA,
psïholog:

Kredïtomanïya – kädimgi naşaqumarlıq, maskünemdik sekildi awrw. Ökiniştisi, qarapayım halıq munı äli de jete tüsingen joq.

Bir ret nesïe alıp, onı ïgiligine jumsağan jan mindetti türde ekinşi ret tağı aladı. Jäne bir emes, birneşewin qatar alwı da mümkin.

Bizdiñ kemşiligimiz, nesïeni resimdegende «aqşa qolğa tïse boldı» degen oyda turamız. Al, banktiñ bir qwlığı – payızdıq körsetkiş, üsteme aqı sekildi mälimetterdi öte usaq äriptermen jazıp qoyadı. Kelisimşartta körsetilgen talaptardı ekinşi orınğa qoyatındıqtan, munı köp adam bayqamaydı. Qazaq «Dänikkennen qunıqqan jaman» deydi. Adamdardıñ qunıqqanı sonşalıq, öz atına nesïe alğanımen qoymay, özgelerdiñ atınan da resimdep, artınan sazğa otırğızıp ketetin oqïğalarğa kwä bolıp jürmiz.

Adam boyındağı kredïtomanïya dertiniñ qarapayım belgileri dep men mınanı aytar edim: mäselen, kündelikti ömirde köringennen 100 teñge, 50 teñge surap jüretin jandardı jïi kezdestirwge boladı. Bul aqşanı özderi qarız dep sanamaydı. Biraq, 500 mıñ teñge al, 5 teñge al, bäri de şarïğat boyınşa seniñ moynıñdağı qarız bolıp esepteledi. Sondıqtan, qarız alwdan, qarızdı qaytarımsız qaldırwdan saqtanayıq.

 Jansaya ÏMANBEKOVA,
«Halıq banki» AQ-nıñ ağa baqılawşı kassïri:

Men qızmet etetin bank bölimşesinde künine kem degende 6-7 adam nesïe resimdeydi. Olardıñ nesïege alatın somaları ärqalay. Al, öte iri kölemdegi somanı  aptasına 7-8 adam, keyde odan da köp adam alıp jatadı.

Arnayı qujattardı toltırw kezinde olardıñ köbi aqşanı özderiniñ bïznes josparların jüzege asırw üşin nemese jïhaz, kölik satıp alw üşin qajet ekenin körsetedi. Jasıratını joq, aqşanı tek osı maqsatta jumsaytındarı kem de kem. Özimiz kwä bolıp jürgendey, nesïege alğan aqşasına toy-tomalaq ötkizedi, qımbat qundız ton satıp aladı. Biraq onıñ aqşanı qayda jumsağanına bank bas awırtpaydı, tek waqıtılı tölep tursa boldı. Sondıqtan, nesïeni almas burın ärbir adam mağan nesïe ne üşin kerek, mäseleni şeşwdiñ budan özge de joldarı bar şığar, qarızımdı jıldar boyı jawıp otırwğa jalaqım jete me degen mäsele töñireginde jaqsılap oylanw kerek. Ökinişke oray, qarapayım halıq osını umıt qaldıradı. Bank bergen nesïege tegin dünïe dep qaraydı. Osınday sawatsızdıqtan, jawapsızdıqtan kelip kredïtomanïya keseli twındaydı.

Ras, nesïeniñ arqasında jeke bïznesin aşıp, turmısın tüzep alğandar da barşılıq. Ol üşin aldın ala josparıñızdı tüzip, esebiñizdi qurıp alğanıñız abzal.

Pikir jazw

Poçtañız jarïyalanbaydı

seventeen − 16 =