ÄYELDER ARASINDA ÄLEM ÇEMPÏONI ATANĞIM KELEDİ

0 119

dïn21«Oqırmannan – on suraq» aydarınıñ bügingi qonağı şahmattan jasöspirimder arasında üş dürkin älem çempïonı, Azïya men älemniñ üş dürkin vïce çempïonı, türli halıqaralıq bayqawlardıñ jeñimpazı, äyelder arasındağı halıqaralıq grossmeyster Dïnara SÄDWAQASOVA.

     

– Dïnara, şahmattağı tamaşa jeñisteriñizben quttıqtaymın! Sizge köp rahmet! Osı künge deyingi jetistikteriñizdi tağı bir aytıp berseñiz.

Samal, medbïke

–2014 jıl men üşin tabıstı jıl boldı. Üş dürkin älem çempïonı atandım.Norvegïyada ötken  Älemdik şahmat olïmpïadasında  11 upaydıñ 8,5-in jïnap, üzdik nätïje körsettim. Halıqaralıq twrnïrlerde jetken jeñisterim, Olïmpïadada körsetken nätïjem, Älem çempïonatında alğan  altın medalimniñ arqasında ELO pwnktiniñ 2400 kezeñinen ötken Ortalıq Azïyadağı tuñğış şahmatşı  qız atandım.

– Buğan deyin gïmnastïkamen şuğıldanıpsız…

Lawra

– Ïä, 8 jasqa deyin gïmnastïkamen şuğıldanıp, qala birinşiliginde jäne «Sïnegor'e-2003» halıqaralıq twrnïrinde jeñimpaz boldım. Biraq, şahmattağı bapkerim Ol'ga Çerepanova mağan «şahmat pen gïmnastïkanıñ birewin tañdağanıñ durıs» degennen keyin, gïmnastïkanı birjolata qoydım. Aytpaqşı, men Petr Çaykovskïy atındağı №2 mwzıka mektebiniñ Fortep'yano sınıbın da üzdik bitirip şıqtım.

– Kez kelgen sportşı bala küninen öz salasındağı älemge tanımal tulğalarğa eliktep, ülgi tutıp ösedi. Siz qay şahmatşığa qarap boy tüzediñiz?

Raya, muğalim

– Ülgi tutar şahmatşılarım köp.  Kişkentay kezimnen mıqtı şahmatşılardıñ kitaptarın oqıp,  oyın mänerine qızığıp östim. Olardıñ partïyaların baqılap, stïlin üyrendim.

– Sizdiñ şahmattağı eñ uzaq oynağan waqıtıñız qanşa mïnwtqa sozıldı?

Dïana

– Uzaqqa sozılğan partïyalar öte köp boldı.  Bir oyınnıñ özi 6-7 sağatqa sozılatın kezder boladı.  Osınday mañızdı oyındarda jeñip şığıp, çempïon tïtwlın alğanda qwanışımda şek bolmaydı.

– Şahmatşılarğa ğalamtordıñ paydası qanşalıqtı tïyude? Şeteldegi qarsılastarıñızben ïnternet arqılı şahmat oynap turasız ba?

Tïmwr

– Qazirgi tehnïkanıñ qarıştap damığan zamanında ğalamtordı qajet etpeytin sala joq şığar.  Ol jerde kez kelgen şahmatşınıñ belgili bir jarıstağı özine qajet oyının tawıp alıp, sonı talqılawğa, saralawğa mümkindik bar. Sonımen qatar, barlıq halıqaralıq resmï jarıstarda oynalğan oyındar salınadı. Ol jerden köp närseni üyrenwge boladı.

– «Pervıe şagï v şahmatah» attı kitap şığarğanıñızdı bilemiz. Kitap ne twralı?

Ürbïbi

– Kitap 2014 jıldıñ jaz ayında jarıqqa şıqtı.  Özimniñ jeke partïyalarıma negizdelip jazılğan. Sebebi, Qazaqstanda grossmeysterlerdiñ jeke täjirïbesi twralı kitap joq. Bul kitabımdı Qazaqstandağı şahmattıñ damwına qosqan tağı bir ülesim dep bilemin.

– Jalpı, şahmat älemine qalay keldiñiz?

Säwle, oqırman

– Ağam da, äpkem de şahmattı jaqsı meñgergen. Ekewi de şahmattan sport şeberine kandïdat. Solarğa qarap men de qızığıp, esimdi bilgennen beri şahmatpen şuğıldanıp kelemin.

– Barğan şet memleketterdiñ işinen qay el, qanday qala erekşe este qaldı?

Ashat

– Şahmattıñ arqasında el körip, jer tanwğa, sol arqılı şet tilin erkin meñgerwge, köptegen jaña dostar tabwğa jol aşıldı. Şet elderde köp bolsam da men üşin eñ keremet qala – Astana. Basqa jaqta jürsem, Astanamdı qattı sağınamın. Qazir qıs mezgili bolsa da, köbirek jayaw jürip,  süyikti elordamızdıñ körikti jerlerin aralaymın.

– Şahmatqa künine neşe sağat waqıtıñdı bölesiñ?

Erkin

– Şamamen 4-5 sağatımdı jumsaymın. Jaqsı partïyalar bolsa, odan da köpke sozıladı.

– Aldağı josparlarıñızdı aytsañız…

Dïnara

– Erler arasında grossmeyster bolwdı armandaymın. Sonday-aq, äyelder arasında Älem çempïonı atanğım keledi. Äri oyındarımnıñ sapasın arttırıp, budan da üzdik nätïjege jetkim keledi. Oğan qosa, elimizdiñ qoğamdıq ömirine aralasıp, Qazaqstannıñ atın älemge tanıta bersem deymin.

Erkejan SÄTİMBEK

Pikir jazw

Poçtañız jarïyalanbaydı