-->

Мәдениет

Шархан Қазығұлдың оймақтай ойлары

erm_0092

Астанадағы Ұлттық академиялық кітапханада белгілі журналист, парасатты публицист Шархан Қазығұлдың «Оңашадағы онлайн ойлар» атты кітабының тұсаукесері өтті. Оған елордадағы зиялы қауым өкілдері мен қаламгердің туындыларын ұнатып оқитын оқырмандар қатысты. Тұсауы кесіліп, оқырманға жол тартқан жаңа туынды да автордың әлеуметтік желіде жазған, кейінірек республикалық мерзімді басылымдарда жарияланған терең толғаныспен өрілген ойлары топтастырылған. Әдеби кеште ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты, талантты қаламгер Сауытбек Әбдрахманов сөз алып, автордың шығармашылық қыры мен кітаптағы озық ойларынан үзінділер келтіріп, кезінде осы жазбаларды оқыған заңғар жазушы Әбіш Кекілбайұлы Шарханның қарымды қаламына риза болып, «Тосын ойлайтын жігіт» деген жақсы ... Читать далее »

Шәмші Қалдаяқов туралы телехикая басталады

shamshi-muhtar

«Хабар» телеарнасынан 21 қаңтардан бастап қазақтың аса көрнекті композиторы Шәмші Қалдаяқов туралы төрт бөлімнен тұратын «Ән аға» телехикаясы көрермендерге жол тартады. Бұдан бұрын аталмыш телеарнадан көрсетілген Бауыржан Момышұлы, Күләш Байсейітова, Нұрғиса Тілендиев тұлғалары жөніндегі фильм­дер киносүйер қауымның есінде болар. «Ән аға» бұл цикл­дың жалғасы іспеттес туын­ды бол­мақ. Онда Шәмшінің туға­нынан дүниеден өткенге дейінгі өмірінің маңызды ке­зеңдері қамтылады. Телехикая режиссері – Жасұлан Пошанов. Бұған дейін бірнеше фильм түсірген оның, әсіресе, «Күләш» кинотуындысын сәтті алып шыға білгенін айтуға болады. Ал«Ән ағаның» сце­нарийінің авторлары – «Жаужүрек мың бала» фильмінің желісін жазып шыққан Жайық ... Читать далее »

Қазақ әдебиетін әлемге насихаттайды

kitap1_3

Заман алға озды. Биік мансаптыдан қара қойшыға дейін әдебиетті дәріптеп, жата-жастана кітап оқитын күндер артта қалды. Бұрын қолына қаламы мен қағазын беріп, таңдаулы демалыс орындарына жатқызып қойып, аялап отырып жаздырған қаламгерлер билік қамқорлығынан қағылды. Жаңа заман келді де, әр жазушыға бір-бір арба тізгінін беріп, «өз арбаңды өзің сүйре» делінді. Жазу дертіне айналған қаламгерлер қалай тартса да, әйтеуір қисалаңдап жүріп арбасын сүйреп жүріп-ақ келеді. Бірақ бұл ұлттың ұтылысына да алып келген сияқты. Әдебиеті арқылы өзге жұртқа айдындана қарайтын қазақ қаламгерлерінің жүзі пәс, көңілі жүдеу. Олай болатыны, бұрынғыдай қазақ қаламгерлерінің туындыларын өзге ... Читать далее »

Әуезов хаттарының тағдыры

8muhtar-auezov6

Осы апта басында «Qamshy.kz» ақпараттық порталы осыдан 11 жыл бұрын «Айқын» газетінде жарияланған журналист Төреғали Тәшеновтің филолог-ғалым Аққал Хасеновадан алған сұхбатын көшіріп басты. «Мұхтар Әуезовтің соңғы махаббаты» тақырыбымен жарық көрген бұл материалда ұлы жазушы мен ғалымның арасындағы қарым-қатынастың сыры шертіледі.  Биыл классик қаламгердің туғанына 120 жыл толады. Жоғарыдағы материал жазушы­ның 100 жылдығына орай түсіріл­ген деректі фильмдегі бір көріністі жадымызда жаңғыртты. Онда Мұхтар Әуезовтің Өзбекстан Жоғарғы Кеңесінің депутаты мен Денсаулық сақтау министрінің орынбасары болған Ғайнижамал Кутумоваға жазған 300-ге жуық хат жөнінде айтылады. Бұл хаттарды Ташкентте өз пәтерінде С.Қарабаев деген адам сақтап ... Читать далее »

Кино – күшті қару: жазушы кинорежиссер Сатыбалды Нарымбетовпен сұхбат

_mg_8106

Қазақ өнерін өрге сүйреген қайраткердің бірі – жазушы, кинорежисер Сатыбалды Нарымбетов. Өзекті де өткір шығармалары арқылы халықтың тағдыры мен  ұлттық болмысын көрсете білген талант иесі газетіміздің «Ұлт ұпайы» айдарында қонақта болды. Мені әке-шешем «сатып алған» – Сіздің есіміңіз көптеген шығар­маларыңызда Сәкен деп жазылған екен. Сәкен Нарымбетов деп. Неге? – Менің Сатыбалды деген есімім төл­құжатымда ғана жазылған. Ал айна­лам­дағылардың бәрі Сәкен дейді. Неге есі­мімді Сатыбалды қойған десеңіз, менің алдымда бес бала болған екен. Бірақ, бәрі бір-екі жастан аспай, көз жұма беріпті. Оны біреулер көз тигеннен болды деп жатады, енді біреулер ауырды ... Читать далее »

«Астана Опера» театрында «Қыз Жібек» операсының тұсаукесері өтеді

c

Серпінді, мәнерлі, ең бастысы, операның барлық қағидасына сай әуенді келген Е. Брусиловскийдің «ҚызЖібек» спектаклін «АстанаОпера»ұсынады. Тұсаукесер 10 және 11 ақпанда өтеді. Отандық классикалық өнердің тарихында Симфониялық оркестрмен бірге операда алғаш рет қазақтың ұлттық аспаптары қолданылады. Қоюшы режиссер – Беларусь Үлкен театры мен Самаралық опералық театрдың бас режиссері Михаил Панджавидзе (Ресей), жаңа музыкалық редакцияның авторы, қоюшы дирижер – Қазақстанның Еңбек сіңірген қайраткері Абзал Мұхитдинов. Қазақтың тұңғыш операсы – Е. Брусиловскийдің «Қыз Жібегі» 1934 жылы қойылған. Либреттосын аса көрнекті халық жазушысы Бұл Жағалбайлы мен Шекті руларынан шыққан қос ғашық – айбынды жауынгер ... Читать далее »

Тәуелсіздік сарайында Жанұзақ Мүсәпір мен Әділғали Баяндиннің сурет көрмесі өтіп жатыр

erm_9085

Астанадағы Тәуелсіздік сарайында азаттықтың ширек ғасырлық тойына арналған Қазақстан Суретшілер  Одағының мүшелері Жанұзақ  Мүсәпір мен Әділғали Баяндиннің «Суретші бақыты – еркіндік» атты көрмесі ашылған еді. Бүгінде көркемдікке толы көрме әлі де жалғасуда. Азаттықтан артық бақыт жоқ. Оның қасиетін егемендік үшін басын бәйгеге тігіп, сол жолда құрбан болуға барған біздің халқымыз терең түсінеді деп ойлаймын. Сондықтан да қос қылқалам шеберінің «Суретші бақыты – еркіндік» атты тақырыпты таңдап алуы да бекер емес. Тәуелсіздіктің синонимі – еркіндік. Суретші үшін де еркіндік бәрінен қымбат. Осылай мазмұны мен мәні бір-бірімен үйлесіп тұрған айтулы көрмеге екі ... Читать далее »

Әнұранның шырқалғанына 11 жыл

gimn_rk

Тәуелсіз Қазақ елі тарихында еліміздің Мемлекеттік Әнұраны екі рет өзгерді. Ең алғаш 1992 жылы Қазақстан әнұранының музыкасы мен мәтініне байқау жарияланып, Қазақ КСР әнұранының музыкалық редакциясын сақтау туралы шешім қабылданды. Әнұран – мемлекеттің басты рәміздерінің бірі. Гректің «gimneo» сөзінен шыққан «гимн» термині «салтанатты ән» деген мағынаны білдіреді. Әнұран ел азаматтарын тиімді әлеуметтік-саяси тұрғыдан топтастырып, этномәдени тұрғыдан теңдестіру үшін негізгі мәнге ие, маңызды дыбыстық рәміз саналады. Тәуелсіз Қазақстанның тарихында еліміздің мемлекеттік әнұраны екі рет – 1992 және 2006 жылдары бекітілді. Республика мемлекеттік егемендігін иеленгеннен кейін, 1992 жылы Қазақстан әнұранының музыкасы мен ... Читать далее »

ҰЛТТЫҚ ҰЛАННЫҢ ШЕЖІРЕСІ

erm_8711

Астанадағы Ұлттық музейде алдағы 10 қаңтарда Ұлттық ұланның құрылғанына 25 жыл толуына орай құқықтық тәртіп әскерінің фототілшісі Вячеслав Гельблингтің жеке фото көрмесі ашылды. Салтанатты шарада Ұлттық ұлан Бас қолбасшысының орынбасары, генерал-майор Мұхаметқали Сатов құқықтық тәртіп әскерінің тарихынан сыр тартып, ұланның жауынгерлік жолы мен жас құрақтай жел­кілдеген жеткіншектердің бойына отансүйгіштік рухты қалыптас­тыруда бүгінгі өтіп отырған көр­менің айтары мол екендігі жайында салмақты сөз сабақтады. Ұлттық музей директоры Дархан Мыңбай да айтулы кештің мәні мен мазмұны туралы айтып өтті. Шындығында, тәуелсіздіктің алғашқы байрағы желбіреген жылдары құрылған Ұлттық ұланның ел тыныштығын қорғаудағы ерен еңбектері ... Читать далее »

«АДЫРНАНЫҢ» АЛҒАШҚЫ АДЫМДАРЫ

adyrna

Өткен жылдың аяғында ақтөбелік ақындар жаңа жобаны қолға алды. «Адырна» аталатын осы әдеби-көркем, көпшілік журналының екі саны шығып та үлгерді. Жаңа заман ұлт алдына жаңа талаптарды қойды. «Өзгеру керек, әрине. Өзгеру, бірақ өзіңді ұмыту емес. Өз құнарыңнан безу емес. Ал біз безе бастаған сияқтымыз. Бізді бездіре бастаған сияқты. Музыка өнері, жалпы өнер бұрын адамның жанына қызмет ететін, жанын тәрбиелеуші еді, қазір көңіл көтеруге ғана қажет, сайқалдығы басым нәрсеге айналғаны өз алдына, әр «озық ұлттан» көшірілген дүбәраға айналды. Жастар соның соңында жүр. Ал әдебиет? Бұрын әр шопаны мен тракторшысының етігінің қонышында ... Читать далее »