Мәдениет

БҰҚАР ЖЫРАУ БІР АЙМАҚТЫҢ ҒАНА ТҰЛҒАСЫ МА ЕДІ?

Биыл Абылай ханның ақыл­шысы, «өз тұсындағы Қазақ хандығының бас идеологы» (М.Мағауин), «көмекей әу­лие» атанған Бұқар жырау Қалқаманұлының туғанына 350 жыл толады. Артта қалған жылдың аяғында өткен Қа­зақстан халқы ассамблеясы кеңесінің кеңейтілген отырысында ҚР Мемлекеттік хатшысы Гүлшара Әбдіқалықова жыраудың мерейтойы атап өті­летінін айтқан да еді. Бұқар жырау атында ауданы бар Қа­рағанды облысы бұл мерейтой дайындығына кірісіп те кетті. Алайда бар қазаққа ортақ, бір аймақтың ғана емес, біртұтас қазақ жері мен елінің болашағына алаңдап: Ежелгі дос жау болмас, Шірнеуіште хаты бар. Ежелгі дұшпан ел болмас, Көңілінде кірдің таты бар, – деп жырлаған …

Ары қарай оқу

АБАЙ ОҚЫҒАН КІТАПТАР

Мәдениеті ерте дамып, баспасөзі жолға қойылған халықтардың қайсысы болса да, ойшылдары мен ақын-жазушылары бала жастан қызыққан кітаптары негізінде ой түйеді. Хакім Абайдың жеке кітап­ханасының жиналу тарихы тереңде жатыр. Алдымен Семей қаласына келіп жүргенде қоғамдық кітапханадан бастал­ған жол қаладағы некен-саяқ кітап дүкендеріне тірелген. Уақытша оқуға алып кететін кітап, журналдарға қосымша дүкендерден сатып алған қымбат қазыналарының болғандығы да белгілі. Ұлы ақын жөнінде естелік қалдырған адамдардың жазбаларында хакімнің жеке кітапханасы болғаны туралы айтылады. Абайдың інілері, балалары оның жеке кітапханасының үнемі толығып отыруына назар аударған. Мысалы, Омбы кадет корпусында, Мәскеудегі кавалерий мектебінде оқыған інісі …

Ары қарай оқу

«АСТАНА БАЛЕТ» – БЕКЗАТ ӨНЕР ОРДАСЫ

2012 жылы «ASTANA BALLET» театрының іргесі қаланды. Төрт жылдың ішінде театр ұжымы көрермен назарына бір актіден тұратын 10 балет қойылымын және тұтас 4 концерттік бағдарлама ұсынды. Алайда 2016 жылдың қарашасына дейін өнер ордасының өз шаңырағы болмады. «Астана ақшамы» бүгінгі «20 ғажайып ғимарат» айдарын елорда төрінде орын тепкен бекзат өнер ордасына арнамақ. Жалпы аумағы 15 мың шаршы метрден аса­­тын ғимараттың құрылысына еліміздегі 1200 құрылысшы мен маман жұмылдырылды. Театр Ұлы дала даңғылының сол жағында, «ЭКСПО» қалашығының жанында орналасқан. Жолыңыз «Астана Балетке» түссе, тал шыбықтай бұралған биші қыздардың мүсінін байқайсыз. Ғимараттың концепциясы да …

Ары қарай оқу

ҚАЗАҚ МУЗЫКАНТЫНЫҢ МЕРЕЙІ

Италиядағы Палермо Политеама театрында Сицилия филармониялық оркестрінің 59-ыншы концерттік маусымының ашылуында Қазақстанның Еңбек Ері, әлем әртісі Айман Мұсақожаеваның концерті дүркіреп өтті. Халықаралық музыка әлеміндегі беделді концерттің маусымын алғаш рет қазақ музыканты ашып отыр. Концерттік бағдарлама барысында дарынды скрипкашы ұлы композиторлар Сергей Прокофьевтің «№1 концерт скрипка үшін оркестр ре мажор Оп. 19» және Дмитрий Шостаковичтің «Симфония 11 соль минор, оп. 103» деген шығармаларын орындады. Сонымен бірге, тыңдармандар үшін Евгений Брусиловскийдің «Боз айғыр» шығармасынан үзінділер ойнады. «Жыл мен үшін маңызды оқиғамен басталды. Бірінші рет Палермо қаласындағы сахнада өнер көрсеттім. Әрі халықаралық музыкалық …

Ары қарай оқу

КЕНЕСАРЫНЫҢ ҚЫЛЫШЫ

Жуырда ҚР Ұлттық музейінде «Рухани жаңғыру» атты көрме залы ашылды. Онда аталмыш музей қорындағы және аймақтардағы мұражайлардан әкелінген құнды жәдігерлер қо­йылды. Бүгіннен газетімізде «Жақсыдан қалған жәдігер» аталатын жаңа айдарды бастап, тұрақты түрде жүргіземіз. Алғашқы таныстыратынымыз Астана төріне Оңтүстік ­Қазақстан облыстық тарихи-өлкетану мұражайынан әкелінген қазақтың соңғы ханы ­Кенесары ­Қасымұлының қылышы болмақ. Қылышты музейге Кенесарының ұрпағы Әзімхан Кенесарин өз қолымен тапсырған. Өткен ғасырдың отызыншы жылдардағы қуғын-сүргін құрбанына айналып, атылып кеткен Әзімхан ақсақал құнды жәдігерді 1931 жылы Шымкенттегі мұражайға тапсырып үлгерді. Қылышты тіркеу кітапшасында: «152.8-VI-1931. Подарок внука К. Касымова – Азымхана Кенесарина. Сабля, …

Ары қарай оқу

ЕЛІМ ДЕП ӨТКЕН ЕР ЖАЛАУ

Маңғыстау облыстық «Ақ жол – жастар» жастар қанаты Астанадағы Қ.Қуанышбаев атындағы Мемлекеттік академиялық қазақ музыкалық драма театры ордасында көрнекті мемлекет қайраткері Жалау Мыңбайұлының өмірі мен қызметінен сыр шертетін «Елім деп өткен ер Жалау» тарихи драмасын қойды. Драма авторы – жазушы-драматург Өтен Ахмет. Қоюшы режиссер – Әлия Исаева. Жалау Мыңбайұлы кім еді? Қарапайым арбакештен Қазақстан Орталық атқару комитетінің төрағасы қызметіне көтерілген шығарма кейіпкері қысқа ғұмырында қазақ үшін көп іс тындырып кетті. 1917 жылдан Маңғыстау уездік кеңесінің мүшесі болып, сол жылы желтоқсанда Түркістан (Қоқан) автономиясын Маңғыстау өңірі адайларының қолдайтындықтарын білдіру мақсатында Қоқанға …

Ары қарай оқу

ТЕҢІЗ ЖЫРШЫСЫ

Астанадағы Ұлттық музейде халықаралық «Алаш» сыйлығының лауреаты, белгілі жазушы Қуаныш Жиенбайдың «Жер үстінде де жұмақ бар» атты жаңа прозалық кітабының таныстырылымы өтті. Шараға елордада тұратын қарымды қаламгерлер қатысып, оқырманға жол тартқан жинақтың көтерген жүгі мен маңызы туралы салмақты ой өрбітті. Тұсаукесерді танымал сатирик Көпен Әмірбек әзілмен әрлеп, сырлы сөзбен дәмдеп жүргізіп отырды. Бала күнінде Аралдың тайдай тулаған толқынымен алысып өскен Қ.Жиенбай – әп дегеннен әдебиетке өз тақырыбымен келген жазушы. Содан ба, оны көзіқарақты қауым «Теңіз жыршысы» деп бағалайды. Өйткені сырбаз суреткердің кез келген шығармасында өзі туып өскен өңірдің тағдыры мен …

Ары қарай оқу

АТАДАН ҰЛ ТУСА ИГІ…

НЕМЕСЕ ЕКІ АРНАНЫҢ ЕКІ ХАБАРЫ ЖӨНІНДЕ Еліміздің дамуында кезең-кезеңімен өткізілген экономи­калық, саяси реформалардан кейін қоғамдық сананы жаң­ғырту қажеттілігі туындады. Өйткені құндылықтар жүйесінің дағдарысы, рухани мұраттардың бұлыңғырлығы өз әсерін тигізбей қойған жоқ. Қоғамда дүниетанымдық дағдарыс анық байқалды. Мұндайда реформа жасала ма, жасалмай ма, бәрібір. Жалпыға бірдей түсінікті және олар қолдайтын жаңа мақсаттардың болмауы жұртшылықтың жүргізіліп жатқан реформаның әлеуметтік міндеттерін түсінбеуіне әкеп соғады. Ал оларды түсіндіруде халық арасында кең қолданысқа ие телевизия әлеуетін пайдаланбау жөнсіз болар еді. Бұл ретте еліміздің басты екі арнасы – «Хабар» және «Қазақстан» ұтымды қадам жасап, өткен жылы …

Ары қарай оқу

ТАМСАНДЫРҒАН МОЦАРТ

Кеше бас қаладағы «Астана Опера» театрында жас пианист Клим Пак пен дирижер Арман Оразғалиевтің «Тамсандырған Моцарт әуендері» атты концерті өтті. Классикалық музыканың байрағы желбіреген тамаша кеште ұлы композитордың терең философияға құрылған шығармалары орындалды. Әсіресе, П.Чайковский атындағы Мәскеу мемлекеттік консерваториясы жанындағы орталық музыкалық мектептің бірінші курс студенті, халықаралық байқаулардың лауреаты, талантты жас Клим Пактің өнері ешкімді бейжай қалдырмады. Жасынан өнерге құштар болып өскен бозбола күйсандықта алып тұлғаның туындыларын төгілдіріп ойнады. Көрермен дарынды жігітке қайта-қайта қол шапалақтап, ризашылықтарын білдірді. Оның елордалық опера театрының сахнасында өнер көрсетуі бекер емес. Ол былтыр бас қалада …

Ары қарай оқу

ҚОС ДАРЫНҒА ҚОШЕМЕТ

Еліміздің іргелі оқу орны – Л.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінде белгілі жазушы, кинодраматург, «Дарын» мемлекеттік жастар сыйлығының лауреаты Айгүл Кемелбай және ақын, журналист, халықаралық «Мәдениет майталманы» медалінің иегері Жұлдыз Тойбектің «Мизам шуақ» атты шығармашылық кеші өтті. Кешті Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген әртісі, университеттегі «Кәусар» мәдени-танымдық бірлестігінің жетекшісі Кенжеғали Мыржықбай жүргізді. Кешке елімізге белгілі ақын-жазушылар, профессор-оқытушылар, студенттер жиналды. Бірлестік жетекшісі Кенжеғали Мыржықбай екі талантты қыздың өмірбаянымен қысқаша таныстырып өтті. Сөз арасында Айгүлдің ұлылар мекені – Абайдың, Жұлдыздың Қаз дауысты Қазыбек би топырағынан екендігін және екеуінің де Семей полигонының қасіретіне куә болған …

Ары қарай оқу