«Astana aqşamı»
El jüregi – elorda şejiresi

Älïhan älem oqırmandarına jol tartadı

0 45

2018 jıldıñ jeltoqsan ayınıñ soñında Mädenïet jäne sport mïnïstrliginiñ qarajat bölwimen Alaş kösemi Älïhan Bökeyhan şığarmalarınıñ tolıqtırılğan üşinşi basılımı (15 tom) jarıqqa şıqtı. Bul jañalıqtı «Astana aqşamı» gazeti arqılı qalıñ oqırmandarmen älïhantanwşı ğalım, L.N.Gwmïlev atındağı Ewrazïya ulttıq wnïversïtetiniñ «Alaş» mädenïet jäne rwhanï damw ïnstïtwtınıñ dïrektorı Sultan Han Jüsip bölisti.

Onıñ aytwınşa, Ä.Bökeyhan şığarmalarınıñ tuñğış köptomdıq (9 tom) şığarmalar jïnağı 2010-2013 jıldarı Astanadağı «Sarıarqa» baspasınan basılıp şıqtı. Ekinşi basılımı 2016 jılı Ä.Bökeyhannıñ 150 jıldıq mereytoyına oray Qarağandı oblıstıq äkimdiginiñ (sol kezdegi oblıs äkimi Nurmuhambet Äbdibekovtiñ) qoldawımen, demewşiligimen jarıqqa şıqqan. Atap aytarlığı, ekinşi basılım belgili alaştanwşı, memleket jäne qoğam qayratkeri Muhtar Qul-Muhammedtiñ, üşinşi basılım Mädenïet jäne sport mïnïstri Arıs­tanbek Muhamedïulınıñ bas redaktorlığımen şıqqan. Sultan Han Jüsip 5 mıñ danamen jarıqqa şıqqan üşinşi basılımnıñ elimizdegi kitaphanalarğa tügel taratılıp jat­qanın ayttı.
Sonımen qatar ötken jılı atalğan mïnïstrliktiñ «Til-Qazına» ğılımï ortalığınıñ dïrektorı Erbol Tileşovtiñ ıjdahatımen «Älïhan Bökey­han» tulğalıq encïklopedïya­sı, A.Baytursınulı atındağı Til bilimi ïnstïtwtınıñ qızmetkeri Ornay Jubaeva bastağan bir top ğalımdar qurastırğan Turağul Abayulı, Ahmet Mamıtulı, Qajım Ba­sım­­ulı, Eldos Omarulı (3 tomdığı) şığarmalarınıñ tuñğış jïnağı, «20 ğasırdıñ basındağı qazaq tili jönindegi zerttewler» attı ekinşi kitap şığarılğan. «Jämïğatqa jağımdı jañalıqtıñ biri,
Ä.Bökeyhannıñ 150 jıldığına arnayı şığarıl­ğan «Älïhan Bökeyhan. Qazaq jeriniñ joqşısı» attı tuñğış ğılımï monografïya qazir türik tiline awdarılıp jatır. Ol 2019 jılı jarıq körwi mümkin. Osı monografïyanı bïıl 1 mıñ danamen ağılşın tilinde Londonda bastırıp, älemniñ kitaphanalarına taratamız. Eger demewşi tabılıp jatsa, köbirek danamen şığarıp, bul kitaptıñ tusawkeserin Stokgol'mdegi Nobel' komïtetiniñ ğïmaratında ötkizwdi josparlap otırmız» dedi Sultan Han Jüsip. Ol Alaşqa qatıs­tı jarıq körgen kitaptardıñ resmï tusawkeseri jwırda ötetinin habarladı.
Sankt-Peterbordan Astanağa aqjoltay jañalıq kelip jetti. Alaş kösemi Älïhan Bökeyhan 1890-1894 jıldarı oqıp bitirgen Sankt-Peterbor memlekettik orman-tehnïkalıq wnïversïtetiniñ (burınğı Ïmperatorlıq Orman ïnstïtwtı) ğılımï keñesi bas ğïmarattıñ mañdayşasına özi­niñ dañqtı tülegi Älïhan Bö­keyhan twralı estelik taqta or­natw twralı usınıstı maquldağan.
Oğan qosa, Alaş köseminiñ qïyan-keski küreske tolı ğumırınıñ soñğı 15 jılın (1922-1937 jj) ötkizgen Mäs­kewdegi B.Kïslovskïy oramındağı 4-şi üyge jäne Samara qalasındağı 1909-1917 jıldarı turğan Kazanskaya köşesindegi 30-şı üyge de estelik taqta ornatılmaq.

Pikir jazw

Poçtañız jarïyalanbaydı